తెలంగాణ అసెంబ్లీలో భూముల అంశం మరోసారి రాజకీయ కేంద్రబిందువైంది. ఎర్రవల్లిలోని మాజీ ముఖ్యమంత్రి కేసీఆర్ ఫామ్హౌస్ పరిసర భూములపై విచారణ జరపాలని సీఎం రేవంత్ రెడ్డి ఆదేశించగా, బీఆర్ఎస్ నేత హరీశ్ రావు సీఎం కుటుంబ భూములనూ అదే విచారణ పరిధిలోకి తేవాలని సవాల్ చేశారు. అయితే సభలో వినిపించిన సంఖ్యలన్నీ ఇప్పటికీ ఇరుపక్షాల ఆరోపణలే; అధికారిక రెవెన్యూ రికార్డులు, విచారణ నివేదిక లేదా న్యాయస్థాన నిర్ధారణ వెలువడే వరకు వాటిని తుది నిజాలుగా పరిగణించలేం.
సెప్టెంబర్ 16న అసెంబ్లీలో ఏం జరిగింది?
2026 సెప్టెంబర్ 16న తెలంగాణ శాసనసభలో రిజిస్ట్రేషన్ చట్టంలోని సెక్షన్ 22-A కింద నిషేధిత జాబితాలో ఉన్న భూములు, ధరణి వ్యవస్థపై జరిగిన చర్చలో సీఎం రేవంత్ రెడ్డి గత ప్రభుత్వంపై తీవ్ర ఆరోపణలు చేశారు. ఎర్రవల్లి ఫామ్హౌస్ పరిధిలో దాదాపు 700 ఎకరాలు నియంత్రణలో ఉన్నాయా అనే అంశాన్ని తేల్చాలని, అందులో 388 ఎకరాలు ప్రభుత్వ లేదా అసైన్డ్ భూములుగా ఉన్నాయనే తన ఆరోపణపై రెవెన్యూ శాఖ, జిల్లా కలెక్టర్ విచారణ చేపట్టాలని ఆదేశించినట్లు టైమ్స్ ఆఫ్ ఇండియా మరియు ఇండియా టుడే నివేదించాయి.
ఈ విచారణను 30 రోజుల్లో పూర్తి చేయాలని సీఎం అధికారులను ఆదేశించినట్లు ఇండియా టుడే పేర్కొంది. ప్రభుత్వ భూమి అన్యాక్రాంతమైందని విచారణలో తేలితే తిరిగి స్వాధీనం చేసుకొని అర్హులైన దళిత పేదలకు అర ఎకరం చొప్పున పంపిణీ చేస్తామని సీఎం ప్రకటించారు. ఇది ప్రస్తుతం ప్రభుత్వ ఉద్దేశ ప్రకటన మాత్రమే; భూమి స్వభావం, యాజమాన్యం, కబ్జా లేదా చట్టబద్ధ హక్కులపై విచారణ పూర్తయ్యాకే తదుపరి చర్యలు నిర్ణయించబడాలి.
హరీశ్ రావు ప్రతిస్పందన ఏమిటి?
సీఎం ఆరోపణలకు ప్రతిగా హరీశ్ రావు, రేవంత్ రెడ్డి కుటుంబ సభ్యులకు కొటూర్, కొండారెడ్డిపల్లి ప్రాంతాల్లో కలిపి సుమారు 308 ఎకరాలు ఉన్నాయని ఆరోపించారు. అందులో కొటూర్లో 175 ఎకరాలకు, కొండారెడ్డిపల్లిలో 54 ఎకరాలకు సంబంధించిన పత్రాలు తమ వద్ద ఉన్నాయని ఆయన సభలో పేర్కొన్నట్లు ఇండియా టుడే నివేదించింది. ఈ సంఖ్యలూ బీఆర్ఎస్ చేసిన ఆరోపణలే; వాటిపై స్వతంత్ర అధికారిక ధృవీకరణ ఇంకా బహిర్గతం కాలేదు.
ధరణి అమలులో జరిగిన లావాదేవీలతో పాటు 2023 డిసెంబర్ 7 తర్వాత కాంగ్రెస్ ప్రభుత్వంలో భూ భారతి పరిధిలో జరిగిన లావాదేవీలనూ పరిశీలించాలని హరీశ్ రావు డిమాండ్ చేశారు. ప్రభుత్వ అధికారులతో ఏర్పాటు చేసే సిట్కు బదులుగా సిట్టింగ్ సుప్రీంకోర్టు లేదా హైకోర్టు న్యాయమూర్తి నేతృత్వంలో ఇరుపక్షాల నేతలు, కుటుంబాల ఆస్తులపై విచారణ జరపాలని ఆయన సవాల్ విసిరారు.
ఇప్పటివరకు ధృవీకరించబడిన విషయాలు
- భూముల అంశంపై అసెంబ్లీలో సీఎం రేవంత్ రెడ్డి, హరీశ్ రావు పరస్పర ఆరోపణలు చేశారు.
- ఎర్రవల్లి పరిసర భూములపై రెవెన్యూ శాఖ, జిల్లా కలెక్టర్ విచారణ చేపట్టాలని సీఎం సభలో ఆదేశించారు.
- విచారణకు 30 రోజుల గడువు విధించినట్లు విశ్వసనీయ మీడియా సంస్థలు నివేదించాయి.
- హరీశ్ రావు ఇరుపక్షాల కుటుంబ ఆస్తులు, ధరణి–భూ భారతి లావాదేవీలపై స్వతంత్ర న్యాయ విచారణ కోరారు.
ఇంకా నిర్ధారణ కావాల్సినవి
- ఎర్రవల్లి ఫామ్హౌస్ పరిధిలో నిజంగా ఎంత భూమి ఉంది? అందులో ప్రభుత్వ, అసైన్డ్, ఇనాం లేదా ప్రైవేట్ పట్టా భూమి ఎంత?
- సీఎం పేర్కొన్న 388 ఎకరాలకు సంబంధించిన సర్వే నంబర్లు, పహాణీలు, మ్యూటేషన్ రికార్డులు, రిజిస్ట్రేషన్ పత్రాలు ఏమి చెబుతున్నాయి?
- 2017లో జరిగిందని సీఎం పేర్కొన్న రెగ్యులరైజేషన్కు వర్తించిన చట్టం, జీవో, అధికార ఉత్తర్వులు ఏవి?
- బీఆర్ఎస్ ప్రస్తావించిన 308 ఎకరాల లెక్కలో వ్యక్తిగత యాజమాన్యం, కుటుంబ సభ్యుల స్వతంత్ర ఆస్తులు, వారసత్వం లేదా కొనుగోలు భూముల విభజన ఏమిటి?
- ప్రభుత్వం ప్రకటించిన విచారణ పరిమితి ఎర్రవల్లికేనా, లేక విస్తృత ధరణి లావాదేవీలకూ వర్తిస్తుందా?
Polytricks విశ్లేషణ: రాజకీయ ఆరోపణ కంటే రికార్డు పరీక్షే కీలకం
ఈ వివాదంలో ప్రజలకు అవసరమైనది మరో రాజకీయ మాటల యుద్ధం కాదు—పూర్తి రికార్డు. ప్రభుత్వం నిజంగా పారదర్శకత చూపాలంటే విచారణ ఉత్తర్వులను బహిర్గతం చేసి, పరిశీలించే సర్వే నంబర్లు, భూమి వర్గీకరణ, రిజిస్ట్రేషన్ చరిత్ర, 22-A జాబితాలో చేరిన లేదా తొలగిన తేదీలు, సంబంధిత అధికారుల నిర్ణయాలను స్పష్టంగా ప్రకటించాలి.
అదే సమయంలో ప్రతిపక్షం కూడా తన వద్ద ఉన్నాయని చెబుతున్న పత్రాలను ప్రజా పరిశీలనకు అందుబాటులో ఉంచాలి. కేవలం ఎకరాల మొత్తం చెప్పడం వల్ల అక్రమం నిరూపితమవదు. చట్టబద్ధ కొనుగోలు, వారసత్వం, వ్యవసాయ భూముల పరిమితులు, అసైన్డ్ భూముల బదిలీ నిషేధం, వాస్తవ స్వాధీనం వంటి అంశాలను ఒక్కొక్కటిగా పరీక్షించాల్సి ఉంటుంది.
30 రోజుల విచారణ గడువు ప్రకటించడం రాజకీయంగా వేగవంతమైన చర్యగా కనిపించినప్పటికీ, దాని విశ్వసనీయత తుది నివేదికను ఎంతవరకు ప్రజలకు విడుదల చేస్తారన్నదానిపై ఆధారపడి ఉంటుంది. ఒకవైపు ప్రభుత్వ యంత్రాంగం నేతృత్వంలోని విచారణ, మరోవైపు ప్రతిపక్షం కోరుతున్న న్యాయ విచారణ—ఈ రెండింటిలో ఏ మార్గం ఎంచుకున్నా నియమాలు ఇరుపక్షాలకు సమానంగా వర్తించాలి.
రాజకీయ ప్రభావం
కాంగ్రెస్కు ఇది గత బీఆర్ఎస్ ప్రభుత్వంపై భూ పరిపాలన, ధరణి పారదర్శకత ప్రశ్నలను మళ్లీ ముందుకు తెచ్చే అవకాశం. బీఆర్ఎస్ మాత్రం అదే ప్రమాణంతో ప్రస్తుత ముఖ్యమంత్రి కుటుంబ ఆస్తులనూ పరిశీలించాలని కోరుతూ రాజకీయ సమతుల్యత సాధించడానికి ప్రయత్నిస్తోంది. తద్వారా వివాదం “కేసీఆర్ ఫామ్హౌస్” అనే ఒకే అంశం నుంచి, తెలంగాణలో రాజకీయ కుటుంబాల భూములు మరియు భూ రికార్డు వ్యవస్థ విశ్వసనీయత అనే విస్తృత చర్చగా మారింది.
తీర్మానం: ప్రస్తుతం నిర్ధారితమైనది విచారణ ఆదేశం, న్యాయ విచారణ డిమాండ్, అసెంబ్లీలో జరిగిన పరస్పర ఆరోపణలు మాత్రమే. యాజమాన్యం లేదా అక్రమతపై తుది నిర్ణయం ఇంకా లేదు. కాబట్టి 30 రోజుల తర్వాత ప్రభుత్వం విడుదల చేసే పత్రబద్ధ నివేదికే ఈ రాజకీయ యుద్ధాన్ని నిజాల పరీక్షకు తీసుకెళ్లగలదు.